
امروزه خدمات تولید محتوا در سه سطح اصلی محتوای ویدیویی، محتوای صوتی و محتوای متنی ارائه میشود. بدیهی است که ساخت و تولید هر یک از این رستهها عوامل خود را میطلبد. برای مثال تولید محتوای ویدیویی (در مراحل پیشتولید، تولید و پساتولید) تیم کاملی شامل نویسنده، کارگردان، مدیر تولید، تصویربردار، صدابردار، تدوینگر و… میخواهد. در این میان تدوین یکی از مهمترین ارکان تولید محتوای ویدئویی و صوتی است. علاوه بر این، بسیاری از تدوینگران، غیر از خدمات تدوین برای تولید محتوا، به صورت مستقل به تدوین آثار ویدئویی (تدوین فیلم کوتاه، مستند و…) نیز میپردازند. از این رو، تدوین ویدیو، یکی از مهمترین خدمات فعالان عرصه تولید محتوا تلقی میشود.
امروزه تولید محتوا این طور تعریف میشود: «تولید آثار صوتی و تصویری گوناگون از قبیل: ویدئو، تیزر، پادکست و همچنین نگارش محتوای متنی در قالب سناریوی ساخت یا مقاله جهت بارگذاری در وبسایتها و دیگر بسترهای الکترونیک.» به این ترتیب، تدوین به عنوان یکی از ارکان اصلی تولید آثار ویدئویی و صوتی، نقش مهمی در مقوله تولید محتوا ایفا میکند.
تدوین مهمترین عنصر از بخش پساتولید/ پس تولید (post production) در آثار ویدیویی است. پس از فیلمبرداری پلانهای یک فیلم، تیزر یا هر اثر ویدئویی دیگر، فایلهای خام ویدئویی (که در اصطلاح به آن راش میگویند) همراه فایلهای صوتی ضبطشده همان پلانها در اختیار تدوینگر قرار میگیرد. او نیز به فراخور نوع محتوا و البته با نظارت کارگردان، به مونتاژ آنها میپردازد.
در مقوله تولید محتوا، تدوین به دو صورت، بخش مهمی از خدمات محسوب میشود: اول به عنوان یکی از قسمتهای جداییناپذیر تولید محتوای ویدئویی (در پروسه ساخت محتوای آموزشی، تبلیغاتی و…) و دیگری به عنوان خدمات مستقلی که ممکن است برخی مراجعهکنندگان به صورت خاص فقط متقاضی آن باشند؛ مثل شخصی که بعد از مرحله تصویربرداری یک فیلم کوتاه، مستند یا… برای تدوین آن به تدوینگر مراجعه میکند.
تمام تیزرهای تبلیغاتی، کلیپها و… نتیجه پیوند و مونتاژ پلانهایی هستند که تدوینگر با استفاده از نرمافزارهایی مثل پریمیر (Adobe Premiere Pro) آنها را ارائه داده است. اما سوالی که ایجاد میشود این است که در قالب این خدمات، چه کارهایی صورت میگیرد؟ آیا تدوینگر فقط پلانها را طبق سناریو مونتاژ میکند؟
پاسخ این است که: در جریان تدوین ویدیو برای ساخت تیزر، غیر از توالی پلانها طبق سناریو، تدوینگر به فراخور کار از انواع جلوههای بصری استفاده میکند. این جلوهها که ممکن است با استفاده از افزونههای متفرقه روی کار قرار بگیرند از سادهترین موارد (مانند زیرنویس، تایپرایتینگ و…) تا موارد پیچیدهتر، شامل اقداماتی میشوند که برای ایجاد جاذبه بصری و انتقال بهتر مفاهیم به مخاطب صورت میگیرند.
خیلی وقتها افرادی که در عرصه ساخت فیلم کوتاه، مستند یا… فعال هستند یا علاقهمندانی که به هر دلیل پروژههایی از این دست را به عهده گرفتهاند، برای تدوین اثر خود به تدوینگر مراجعه میکنند. آنچه وجه افتراق تدوین فیلم با تدوین محتوای ویدئویی تبلیغاتی-آموزشی است، رویکرد متفاوت تدوینگر است. در تدوین فیلم، تدوینگر، با نظر کارگردان و البته با دانش خود در علم تدوین و مسائل زیباییشناختی آن، کار خود را انجام میدهد. آنچه اینجا ملاک کار قرار میگیرد، صرفا جلوههای بصری نیست؛ بلکه رعایت اصول زیباییشناسی تدوین به فراخور نوع کار و با ماهیتی کاملا هنری است.

تولید محتوا خدمات گوناگونی را در برمیگیرد. چنانکه ذکر شد، برای تولید یک تیزر، عوامل مختلفی دست به کار میشوند. به این ترتیب، یک تدوینگر علاوه بر خدمات مستقل تدوین، همراه تیم تولید محتوا ممکن است خدمات مختلفی را ارائه دهد. نمونه دیگر این همپوشانی، در ساخت و تولید پادکست مشاهده میشود؛ جایی که همزمان خدمات تولید محتوای متنی (جهت آمادهسازی سناریو و متن) همراه خدمات تولید محتوای صوتی (کاری که توسط نریتور انجام میشود) در کنار خدمات تدوین (مونتاژ فایلهای صوتی کنار هم و صداگذاری) انجام میپذیرد.
|
برای کسب اطلاعات بیشتر درباره تولید نریشن و کار نریتور، این مقاله را نیز بخوانید: |
تدوینگران، به اقتضای نوع فعالیت خود در عرصه تولید محتوا، ممکن است وارد عرصههای دیگری نیز بشوند. یکی از این عرصهها، تدوین و تولید محتوای ویدئویی-گرافیکی است. نمونه بارز این محتوا «موشنگرافی» است. البته برای ساخت حرفهای چنین محتوایی فقط نمیتوان به یک برنامه (مثل پریمیر) بسنده کرد.
قاعدتاً همة بسترهای الکترونیک، از شبکههای اجتماعی در فضای مجازی گرفته تا پکیجهای آموزشی الکترونیک، بدون طرحهای گرافیکی، عکس و… قابلتصور نیستند. ازاینرو نمیتوان تولید محتوا را بدون حضور یک گرافیست حرفهای تصور کرد. حتی تولید محتوای صوتی هم نهایتا نیاز به طراحی بنر گرافیکی کار و مسائلی از این دست دارد. خدماتی که در این دسته ارائه میشود بهطور کلی عبارتاند از: عکاسی، ادیت عکس، اجرای انواع طرحهای گرافیکی، طراحی انواع بنرهای گرافیکی، طراحی لوگو و….
ساخت موشنگرافیک (motion graphic) نقطه اتصال تولیدات ویدئویی و گرافیکی است. موشنگرافیک، ویدئویی است که در آن با استفاده از نرمافزارهایی مثل افتر افکتس (Adobe After Effects) اِلِمانهای گرافیکی متحرک میشوند؛ به این ترتیب، محصولی انیمیشنی ایجاد میشود که خروجی آن معمولاً کاربرد تبلیغاتی و آموزشی دارد.
امروزه موشنگرافیک یکی از کاربردیترین گونههای محتوای تصویری است؛ زیرا بهواسطة هزینة کمتر و کارایی در انتقال معانی و مفاهیم و همچنین جاذبة بصری، طرفداران زیادی پیدا کرده است.
با توجه به آنچه در این مقاله ذکر شد، تدوینگران هم با رویکرد هنری و مستقل به ارائه خدمات میپردازند (مثل تدوین انواع فیلم، فیلم کوتاه و مستند)، هم در قالب تولید محتوای آموزشی-تبلیغاتی به عنوان بخش جداییناپذیر پروسه تولید خدمات خود را ارئه میدهند.